تغذیه گاو شیری- اهمیت تغذیه استارتر در گوساله شیرخوار (قسمت دوم)

تغذیه گاو شیری

تغذیه گاو شیری- اهمیت تغذیه استارتر در گوساله شیرخوار (قسمت دوم)

تغذیه گاو شیری- اهمیت تغذیه استارتردر گوساله شیرخوار (قسمت دوم)

 

مقدمه

تغذیه گوساله های شیرخوار ابتدا با آغوز شروع می شود، بعد با افزایش سن جهت توسعه بهتر شکمبه، مصرف خوراک جامد که با نام استارتر شناخته می شود، شروع می گردد. در انتها نیز با اضافه شدن بخش خشبی، توسعه حجمی شکمبه نیز آغاز می شود.

آنچه تا به اینجا ذکر کردید، همین دو سطر ابتدایی مقاله، مختصری از تغذیه گوساله شیرخوار بود. قبلا به بحث در مورد اهمیت تغذیه گوساله های شیرخوار و نکات مربوط به تغذیه آغوز پرداختیم. در این مقاله سعی داریم به ادامه تغذیه گوساله شیرخوار و به صورت اختصاصی به نکات عملی تغذیه استارتر در گوساله های شیرخوار بپردازیم. در این مقاله همراه ما باشید!

تغذیه استارتر یا خوراک آغازین گوساله اهمیت زیادی دارد، چون زمانی هزینه های خوراک و پرورش کاهش می یابد که از شیرگیری سریع تر اتفاق بیفتد. این امر نیز مستلزم تبدیل گوساله شیرخوار به یک نشخوارکننده کامل است. این مهم نیز نیازمند تکامل سریع دستگاه گوارش و خصوصاً شکمبه است.

شرایط یک شکمبه ایده آل

در شرایط ایده آل، توسعه شکمبه یک گوساله شیرخوار جهت تبدیل به یک نشخوارکننده کامل، ۸ هفته به طول می انجامد و این امر با مصرف خوراک جامد اتفاق می افتد. زمانی می توانیم بگوییم شکمبه گوساله توسعه یافته است که شرایط زیر بر آن حاکم باشد:

  1. جایگزینی و تکثیر باکتری های مفید در شکمبه
  2. مصرف آب، شیر یا جایگزین شیر که رطوبت لازم برای تشکیل مایع شکمبه را تامین کند.
  3. شکل گیری و انجام حرکات عضلانی شکمبه
  4. قابلیت جذب مناسب اسیدهای چرب فرار، نیتروژن و … از بافت شکمبه
  5. بوجود آمدن محیط مناسب برای رشد و فعالیت میکروب های شکمبه

تمام این موارد در گِرو شروع مصرف استارتر یا خوراک آغازین جامد البته با کیفیت بالاست. در این زمینه توجه به زمان شروع مصرف خوراک آغازین، مقدار و همچنین کیفیت آن از نکاتی است که باید کاملا بدان توجه شود.

مکانیسم اثر اسیدهای چرب بر توسعه شکمبه

اسید چرب پروپیونات به سبب تحریک تولید انسولین، دارای نقش میتوژنیک بوده و سبب بهبود رشد اپی تلیوم می شود. در این بین، اسید چرب بوتیرات نقش پر رنگ تری را ایفا می کند. این اسید چرب یک تحریک کننده قوی در تمایز سلول های اپی تلیوم شکمبه است. این اسید چرب به کمک واسطه های هورمونی همانند انسولین و کورتیزول، در اپی تلیوم متابولیزه شده و سبب تغییر مسیر خون به سمت اپی تلیوم می شود. توجه داشته باشید که این فرآیند به اکسیژن نیاز دارد.

توسعه ایده آل شکمبه سبب کاهش در هزینه های خوراک، کاهش هزینه های مراقبت و تغذیه انفرادی گوساله و سلامتی بیشتر تلیسه های جایگزین می شود.

فاکتورهای مورد نیاز برای توسعه شکمبه

تثبیت جمعیت باکتری ها: در گوساله های تازه متولد شده، دستگاه گوارش فاقد هر گونه باکتری ست. با شروع مصرف استارتر یا خوراک جامد، رشد و حضور باکتری های بی هوازی در شکمبه تحریک شده و بدین ترتیب به توسعه اپی تلیوم شکمبه کمک می کند.

مصرف آب؛ فاکتور کلیدی در رشد و توسعه شکمبه: از آنجایی که رشد باکتری ها در بخش مایع شکمبه صورت گرفته و رشد مطلوب وابسته به این بخش است، فراهم ساختن این محیط در شکمبه توسط انواع مایعات مصرفی صورت می گیرد. چون شیر از طریق ناودان مری مستقیما وارد شیردان می شود پس این ترکیب خوراکی نقشی در تسعه محیط آبی شکمبه ندارد. تنها مایع مصرفی که در این میان باقی می ماند، آب است. به همین دلیل نقش کلیدی در توسعه محیط آبی شکمبه ایفا می کند. دسترسی آزاد به آب سبب افزایش رشد و بهبود مصرف استارتر می شوود.

طبق یک نسبت خیلی ساده، گوساله بایستی، قبل از شیرگیری، به ازای هر یک کیلوگرم استارتر مصرفی دو لیتر آب بنوشد.

اما به چه شکل آب در اختیار گوساله قرار دهیم؟! سطل یا نیپل! طبق تحقیقات انجام شده چون عموما گوساله ها در استفاده از نیپل دچار مشکل می شوند، بهتر است آب در سطل در دسترس گوساله ها قرار گیرد.

توانایی جذب بافت: هر چه شکمبه توسعه یافته تر باشد، قدرت جذب بافتی در آن افزایش می یابد. این امر تحت تاثیر اسیدهای چرب فرار در شکمبه قرار دارد. توسعه اپی تلیوم بصورت برآمدگی های انگشت مانندی به نام پاپیلا صورت می گیرد.

اهمیت تغذیه استارتر همراه با شیر جهت فراهمی سوبسترا در شکمبه: فراهمی سوبسترا برای فعالیت میکروبی و از سوی دیگر تحریک حرکات شکمبه ضروری است. این سوبسترا از طریق خوراک مصرفی فراهم می شود. به منظور دستیابی به این سوبسترا، بهتر است استارتر از همان روز اول اما به مقدار خیلی کم در اختیار گوساله ها قرار گیرد.

اهمیت محتوای پروتئینی در استارتر

توصیه NRC 2001 برای پروتئین استارتر، ۱۸ درصد می باشد. تحقیقات زیادی مبنی بر پایین بودن این مقدار انجام شده است اما با افزایش درصد پروتئین تا ۲۲ درصد، پاسخ های خیلی بهتری از توصیه NRC صورت نگرفته است. عمدۀ تحقیقات بر روی مقدار پروتئین استارتر صورت گرفته است اما تحقیقات بسیار اندکی روی ماهیت پروتئین مورد استفاده در استارتر انجام شده است. از بین منابع پروتئینی، کنجاله سویا بهترین منبعی است که تا به الان به عنوان منبع تامین کننده پروتئین در استارتر گوساله شیرخوار شناخته شده است!

 از دلایل این امر می توان قابلیت هضم بالای کنجاله سویا را برشمرد؛ همچنین پروفایل آمینواسیدی جیره های بر پایه ذرت، در کنار کنجاله سویا تکمیل می گردد. این دلایل سبب شده است، در هنگام تغذیه گوساله شیرخوار با کنجاله سویا، افزایش وزن روزانه بهبود قابل توجهی یابد. باید به این نکته نیز توجه کنید که چون گوساله های کمتر از ۳ ماه دارای فعالیت شکمبه ای پایینی هستند، بنابراین این مسئله نیاز به منابع پروتئینی با RUP بالا را می کاهد.

 

شکل فیزیکی استارتر

شکل عرضه استارتر به گوساله در نحوه مصرف و مقدار مصرف آن نقش بسزایی دارد. استارتری که خیلی آسیاب شده و حالت پودری دارد، گوساله تمایلی به مصرف آن نشان نمی دهد. در این حالت، نرخ عبور از دستگاه گوارش افزایش یافته و به دلیل عدم تاثیر مناسب بر توسعه اپی تلیوم شکمبه، ضریب تبدیل را کاهش می دهد. توصیه ما بر این است که حتما استارتر به صورت زِبر آسیاب شود.

یکی از اشکالی که استفاده از آن اخیرا بسیار توصیه می شود، استفاده از استارتر به شکل پلت است. در این حالت، علاوه بر جلوگیری از مصرف انتخابی خوراک، میزان ضایعات تولیدی خوراک در هنگام حمل و نقل و مصرف کاهش می یابد. حرارت اعمال شده در فرآیند پلت سازی موجب پخت مواد اولیه و بهبود قابلیت جذب آنها می شود. بعلاوه فرآیند پخت باعث کاهش بار میکروبی خوراک و مواد ضد تغذیه ای شده در نتیجه موجب پیشگیری از بروز بیماری های گوارشی می گردد.

استفاده از علوفه در کنار استارتر

در رابطه با استفاده از علوفه در کنار استارتر دو دیدگاه متفاوت وجود دارد! این دو دیدگاه کاملا برعکس هم به این قضیه نگاه می کنند. برخی از بزرگان تغذیه نسبت به استفاده از علوفه در کنار استارتر، دیدگاه منفی دارند. از دلایل این بزرگان تغذیه گاو شیری برای این دیدگاه، نیاز انرژتیک نسبتا بالای گوساله در مقایسه با توانایی اش برای مصرف ماده خشک است. مصرف علوفه سبب اشغال حجم شکمبه و کاهش مصرف استارتر می شود. از طرفی مصرف علوفه سبب تولید استیک اسید در شکمبه می شود که آنچنان در توسعه اپی تلیوم شکمبه نقشی ندارد. برخی شواهد نشان داده است که pH شکمبه در هفته اول کمتر از pH مناسب برای تخمیر معنی دار علوفه است.

دیدگاه دیگر در این زمینه که کاملا برعکس دیدگاه قبلی است، استفاده از علوفه در کنار استارتر را توصیه می کند. بزرگان تغذیه گاو شیری که معتقد به این دیدگاه هستند، نقش مثبت علوفه را مرتبط با خصوصیات فیزیکی علوفه می دانند. استفاده از علوفه در کنار استارتر، سبب تحریک نشخوار، تولید بزاق، افزایش حرکات شکمبه و در نتیجه عضلانی شدن و حجیم شدن شکمبه می شود. به این اثر علوفه بر شکمبه، اثر سایشی گفته می شود. صاحبان این دیدگاه توصیه می کنند ۱۰ درصد از مقدار ماده خشک مصرفی به علوفه اختصاص داده شود این دیدگاه امروزه طرفداران بیشتری پیدا کرده است.

نتیجه گیری

در این مقاله سعی کردیم از بخش های مختلف تغذیه گاو شیری، به دومین و یکی از مهم ترین بخش ها یعنی تغذیه استارتر در گوساله شیرخوار بپردازیم. در تغذیه گاو شیری، استارتر به عنوان اولین خوراک جامدی است که در دسترس دام تازه متولد شده قرار می گیرد، از اهمیت بالایی برخوردار است.

در تغذیه گاو شیری بحث تغذیه استارتر گوساله شیرخوار یکی از مباحث همیشه داغ بوده است! در این مقاله سعی شد به جنبه های کاربردی این بخش از مبحث تغذیه گاو شیری پرداخته شود، از عوامل تغذیه ای موثر بر توسعه شکمبه تا ویژگی های استارتر و انواع دیدگاه ها در رابطه با تغذیه علوفه در کنار استارتر. توصیه می شود از طریق لینک زیر، مقاله اول از این سری مقالات را ملاحظه بفرمایید.

تغذیه گاو شیری- قسمت اول، اهمیت تغذیه گوساله های شیرخوار

https://t.me/zarin_javdaneh

تهیه و تنظیم: واحد علمی شرکت زرین جاودانه

 

 

انتشار

error: محتوا حفاظت شده است