واریته های مورد استفاده در صنایع پرورش طیور تخمگذار
معرفی برخی واریته های تجاری حاصل از مرغان تخمگذار لگهورن
زادگیری گزینشی یا (تولید واریته های مختلف) یا پرورش انتخابی (Selective breeding) به فرایندی گفته میشود که در آن انسان به پرورش طیور اقدام میکند که از صفات بیولوژیکی خاصی برخوردار هستند. بهطور طبیعی زادگیری گزینشی(تولید واریته) برای طیور انجام میشود و طیوری که از این طریق ایجاد میشوند «واریته» نامیده میشوند. پرنده ای که از آمیزش دو پرنده دارای دو نژاد خالص ایجاد میشود «دورگه» (هیبرید) نامیده میشود.
زادگیری گزینشی یا تولید واریته گاهی نیز به صورت ناخواسته انجام میشود. برای مثال کاهش اندازه تخم مرغ در بعضی از مرغان تخمگذار بر اساس آمیزش خویشاوندی
واریته لگهورن
یکی از معروفترین نژاد های دسته مدیترانه ای می باشد که اصل آن از کشور ایتالیا بوده، دارای جثه و بدنی کشیده، پشت نسبتا طویل، سینه تنگ و ساق پای کشیده می باشد. رنگ پوست، منقار، ساق پا و پنجه در این سویه زرد رنگ است. تخم مرغ نسبتا درشت و سفید رنگ دارد. ۱۳ جور مختلف از این سویه استاندارد شده، که جور سفید و خرمایی آن بیشتر مورد توجه قرار گرفته و در نقاط سردسیر بیشتر مورد توجه قرار می گیرد. امروزه از تلاقی واریته های مختلف این نژاد، مرغ های تخم گذار تجاری بدست می آید.
این سویه را می توان به دو دسته یکی با تاج ساده و دیگری با تاج گلسرخی تقسیم کرد. گروه درارای تاج ساده شامل جورهای لگهورن سفید، قهوه ای روشن، قهوه ای تیره، نخودی، نقره ای، قرمز و قرمز دم سیاه می شود. و گروه تاج گلسرخی شامل جورهای سفید قهوه ای و نخودی می باشد. لگهورن از نظر تخم گذاری بهترین نژاد دنیا محسوب می شود.
برای درک این مطلب در چندسال پیش در دانشگاه کرنل امریکا در روی دو دسته مرغ لگهورن و مرغ سویه جنگلی در شرایط مساوی محیطی وتغذیه ای ازمایش ومقایسه انجام گرفت . نتایج حاصله نشان داد که تعداد تخم مرغ سالیانه در نژاد مرغ جنگلی ۶۲٫۵ عدد و در لگهورن ۲۸۱ عدد بوده است .همچنین تلاقی در این نژاد بیشتر به روش پرورش خویشاوندی انجام میگردد. امروزه هیبرید های تجاری متعددی در دنیا مطرح هستند که همگی از منشا لگهورن می باشند. که مشهورترین آن ها عباتند از: های لاین، شیور، بابکوک، ال اس ال و بونز و نیک چیک که هر یک از هیبریدهای سفید، قهوه ای یا سیاه می باشند.
طول دوره پروش این مرغ ها ۲۰ تا ۲۲ هفتگی می باشد. پس از آن دوره تولید مرغ های حاصله شروع می شود. پس از گذشت ۱۲ تا ۱۳ ماه در صورت اقتصادی بودن این مرغ ها را تولک یا پر ریزی اجباری می برند و در صورت نبود بازار مناسب گله حذف می شود. دوره از ۱ تا ۹۰ روزگی به نیمچه های مرغ تخم گذار پولت گفته می شود که بعد از ۹۰ روزگی به سالن های تخم گذاری انتقال داده می شوند.
روز به روز دگرگونی ها و ایده های جدید باعث تغییراتی در این صنعت بخصوص در ده های اخیر شده است. مثلا در گذشته بر این باور بودند که باید زمان بلوغ جنسی پولت ها را به عقب انداخت تا پیشرفتی در اندازه تخم مرغ حاصل می شود. با اصلاح نژاد و برنامه پرورش جدید پولت ها نسبت به دهه های قبل دو هفته زودتر به ۵۰ درصد تولید می رسند. و همچنین ۲ تا ۳ هفته زودتر به پیک تولید می رسند و تا سن ۷۲ هفتگی حدود ۱۰ تخم مرغ بیشتر تولید خواهند کرد.
در سال های اخیر کارشناسان اصلاح نژاد نه تنها روی صفت تعداد تخم مرغ کار کرده اند بلکه روی اندازه ی آن نیز کار کردند و باعث شدند که در برابر هر واحد تولید تخم مرغ دان کمتری مصرف کنند. امروزه مشخص شده که عوامل متعددی در میزان رشد و نمو نیمچه ها تاثیر دارند. عوامل محیطی مانند آب، هوا، نور، تراکم پرندگان و دمای سالن و وضعیت بهداشتی که بر رشد نیمچه های تخم گذار تاثیر گذار باشند.
لگهورن سفید با تاج ساده
Single Comb White Leghorn
لگهورن سفید با تاج ساده تنها واریته از نژاد لگهورن است که تخم مرغ های با پوسته سفید رنگ تولید میکند. انواع مختلف طیور لگهورن پوست زرد رنگ دارند. اگرچه تنها یک نوع از این نژاد مورد استفاده قرار میگیرد ولی واریته های گوناگونی از آن وجود دارد. بعضی از واریته های آنها در یک روزگی دارای پرهایی هستند که شاخص جنسیت آنها می باشد.
رد آیلندرد با تاج ساده
Single Comb Rhode Island Red
طیور این نژاد دارای بدنی تو پر و تاج ساده بوده و تخم مرغ های دارای پوسته قهوه ای رنگ تولید می کنند. پوست بدن آنها زرد رنگ است و پرهای قرمز دارند و در نواحی دم، شانه، گردن و بال ها ممکن است تعدادی پر سیاه هم داشته باشند. چندین سال پیش واریته های زیادی از آنها وجود داشتند که اغلب آنها از نظر تولید تخم مرغ دارای اهمیت بودند. در سال های اخیر از نژاد ردآیلندرد بیشتر به خاطر بروز صفت وابسته به جنس در جوجه ها استفاده می شود.
وقتی یک خروس از این نژاد (از نظر ژنتیکی طلائی و غیر مخطط (nonbarred)) با یک مرغ نقره ای رنگ یا مخطط (barred) جفت گیری کند، تعیین جنسیت جوجه ها در سن یک روزگی از طریق رنگ انها امکانپذیر می گردد. امروزه طیوری که تخم مرغ های تجاری قهوه ای تولید می کنند از نتایج حاصله از اختلاط سویه های ردآیلند و پلیموت روک مخطط به دست می آیند. نتایج این آمیزش از نظر تولید تخم مرغ های قهوه ای رنگ بزرگ حائز اهمیت هستند.
نیوهمشایر
New Hampshire
این طیور رنگ قرمز روشن دارند، پوست آنها زرد رنگ و دارای تاج ساده بوده و تخم مرغهایی با پوسته قهوهای روشن تولید میکنند. ابتدا نژاد نیوهمشایر به عنوان نژاد با تولید تخم مرغ زیاد شناخته شده بود ولی بعد معلوم شد که کیفیت گوشت آنها نیز مطلوب است. چندین سال از این نژاد برای تولید گله گوشتی استفاده میشد. سپس از این آمیزش مرغ های نیوهمشایر و خروسهای انواع دیگر، طیور گوشی جدید تولید گردید.
امروزه نژاد خالص نیوهمشایر فقط با تعداد کمی از نژادهای گوشتی می تواند رقابت کند و چون طیور گوشتی حاصل از آن نسبت به واریتههای دیگر رشدی متوسط دارند و همچنین پرها و موهای سیاه سوزنی آن در مراحل پرکنی و پاک کردن لاشه ایجاد اشکال می کنند، لذا محبوبیت آن کم است.
به هر حال این نژاد در خیلی از کشورهای خارجی به منظور تولید گوشت پرورش داده میشود. نژاد نیوهمشایر هنوز هم به منظور تولید لاین های سنتتیک گوشتی مورد استفاده قرار میگیرد. توانایی این نژاد در تولید تعداد زیاد تخم مرغهایی که دارای قدرت جوجه در آوری خوبی هم میباشند، به این نژاد ارزش خاصی بخشیده است.
پلیموت روک سفید
White Plymouth Rock
طیور این نژاد پوست زرد و تاج ساده دارند. این نژاد در قدیم به عنوان اجداد گلههای گوشتی شناخته شده بود، ولی امروزه تنها در بعضی از لاین های سنتتیک گوشتی استفاده میشود. پرهای سفیدشان به آنها مزیتی خاص بخشیده است، چون در مراحل پرکنی و پاک کردن لاشه، پرهای سفید خیلی بهتر از پرهای رنگی می باشند. سویههای ابتدایی واریته های پلیموت روک سفید از نظر ژنتیکی به آهستگی پر در میآورند که یک عدم مزیت در طیور گوشتی به شمار میآید، ولی اکنون اغلب به سویهها به سرعت پر در میآورند.
کورنیش
Cornish
طیور این نژاد دارای تاج نخودی و پوست زرد رنگ هستند و تخم مرغهای با پوست قهوهای تولید میکنند. شکل بدن آنها با اغلب نژادهای دیگر تفاوت دارد، پاها کوتاهند؛ بدن وسیع و پهن و سینهشان خیلی پهن و عضلانی است. ظاهر نژاد کورنیش از نظر تولید گوشت بسیار مطلوب است، ولی مرغ های این نژاد تخم مرغهای کم و کوچکی تولید میکنند که قدرت جوجه در آوری آنها نیز پایین است. خروسهای کورنیش را با مرغهای بعضی از نژادهای دیگر مثل پلیموت روک مخطط، نیوهمشایر، پلیموت روک سفید و لاینهای سنتتیک آمیزش میدهند.
پلیموت روک مخطط
Barred Plymouth Rock
طیور این نژاد پرهایی سفید و سیاه مخلوط به صورت مخطط دارند که در مجموع به طیور ظاهری خاکستری رنگ میدهد. تاجی ساده و پوست زرد رنگ داشته و تخم مرغ های با پوسته قهوهای رنگ تولید میکنند. بعضی از کشورها تخممرغهای پوسته سفید را به تخم مرغ های قهوهای ترجیح میدهند و به این ترتیب محبوبیت پلیموت روک مخطط کاسته شده است. امروزه از جفت گیری مرغهای این نژاد و خروسهای ردآیلند، لاین سنتتیکی تولید میکنند که به عنوان تولیدکننده تخممرغهای با پوسته قهوهای رنگ استفاده می شود و نتاج به دست آمده اتوسکسینگ (autosexong) می باشند. خاصیت اتوسکسینگ این نتایج به شهرت آن کمک نموده است.
سوسکس با رنگ روشن
Light Sussex
طیور نژاد سوسکس به طور عمده به عنوان طیور گوشتی در انگلستان شناخته شدهاند که دارای واریته های مختلف است و از میان آنها واریته سوسکس با رنگ روشن محبوبیت بیشتری دارد. رنگ پوست آنها سفید بوده و تخممرغهای قهوهای تولید میکنند و از نظر تولید گوشت هم از نژادهای پرتولید میباشند. انگلستان و بعضی کشورهای اروپایی خروسهای این نژاد را با مرغ های انواع دیگر سویه های گوشتی که پوست زرد رنگ دارند آمیزش می دهند و به این ترتیب طیور گوشتی با پوست سفید تولید مینمایند.
تهیه و تنظیم: بخش تحقیق و توسعه شرکت زرین جاودانه
https://www.linkedin.com/zarinjavdaneh
https://zarinjavdaneh.ir/مرغ-تخمگذار/
